Thủ Thuật

Giáo án: tiếng gà trưa xuân quỳnh ngữ văn 7

Rate this post
Bạn đang xem: Giáo án: tiếng gà trưa xuân quỳnh ngữ văn 7 Tại Website dleroisoleiltayho.com

Rate this post

GIÁO ÁN: TIẾNG GÀ TRƯA XUÂN QUỲNH NGỮ VĂN 7

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (195.25 KB, 11 trang )

GIÁO ÁN HỘI GIẢNG TỈNH – 2014- MỚI
TIẾNG GÀ TRƯA
I. MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT:
1. Kiến thức:
– Sơ giản về tác giả Xuân Quỳnh.
– Cơ sở của lòng yêu nước, sức mạnh của người chiến sĩ trong cuộc kháng chiến
chống Mĩ: những kỉ niệm tuổi thơ trong sáng, sâu nặng nghĩa tình.
– Nghệ thuật sử dụng điệp từ, điệp ngữ, điệp câu trong bài thơ.
2. Kĩ năng:
– Đọc – Hiểu phân tích văn bản thơ trữ tình có dử dụng các yếu tố tự sự..
– Phân tích các yếu tố biểu cảm trong văn bản.
3. Thái độ:
– Yêu thiên nhiên, quê hương,đất nước, giáo dục HS biết kính yêu và quý trọng bà.
III. PHƯƠNG PHÁP:
– Vấn đáp kết hợp thực hành,..
– Kĩ thuật dạy học khăn trải bàn
IV. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:
1. Ổn định :
2. Kiểm tra bài cũ :
Bài mới Hoạt động 1: Khởi động ( GV giới thiệu)
GV: Giới thiệu bài:
Các em ạ, trong cuộc sống, nhiều khi những tình cảm rộng lớn như tinh yêu quê
hương, đất nước lại được bắt nguồn từ những điều gần gũi, bình dị và thân thuộc nhất
đúng như nhà văn nổi tiếng người Nga I-li-a Ê-ren-bua đã viết : Dòng suối đổ vào sông,
sông đổ vào dải Trường giang Vôn ga, con sông Von ga đi ra bể. Lòng yêu nhà, yêu làng
xóm, yêu miền quê trở nên lòng yêu Tổ quốc. Cùng chung cảm xúc đó, nhà thơ Xuân
Quỳnh đã tìm được cách nói của riêng qua bài thơ TGTrưa. Và các em sẽ đi tìm hiểu văn
bản.

Page 1

BÀI 13

Tiết 53, 54:
Đọc – Hiểu văn bản: “Tiếng gà trưa”
Xuân Quỳnh

G: Trong lớp mình cô biết có nhiều bạn yêu thơ và đặc biệt
I/ Giới thiệu chung:
là thơ Xuân Quỳnh. Em nào lên bảng giới thiệu về nhà thơ 1/ Tác giả:
XQ cho cả lớp cùng nghe?
HS lên bảng:
Em xin chào các thầy cô giáo, chào các bạn!
Là một độc giả yêu thơ XQ, Em xin được chia sẻ cùng
thầy cô và các bạn những hiểu biết về cuộc đời, sự nghiệp,
phong cách thơ XQ như sau:
Trên màn hình là chân dung nhà thơ Xuân Quỳnh.
+ Xuân Quỳnh (1942) quê ở làng La Khê, ven thị xã Hà
Đông, tỉnh Hà Tây, là nhà thơ nữ xuất sắc trong nền thơ
hiện đại Việt Nam
+ XQ có1 gia tài thơ khá đồ sộ. Ngay từ tập đầu tiên Tơ
tằm-Chồi biếc (in chung với Cẩm Lai) đến những tập cuối
cùng Sân ga chiều em đi, hay Hoa cỏ may, thơ Xuân Quỳnh
thường hướng về những tình cảm gần gũi, bình dị trong đời
sống gia đình và cuộc sống thường ngày, về tình yêu, tình
mẹ con, bà cháu… Và qua những đề tài bình dị đó XQ đã
gửi gắm bi những rung cảm, khát vọng của một trái tim phụ
nữ chân thành, thiết tha và đằm thắm.Chính vì điều đó mà

XQ được mệnh danh là nhà thơ của hạnh phúc đời
thường
– Chính những đóng góp to lớn đó, năm 2001 Xuân Quỳnh
được truy tặng giải thưởng Nhà nước về văn học nghệ
thuật.
G: Bạn đã có những thông tin khá đầy đủ về XQ, em nào có
thể bổ sung thêm những hiểu biết của mình về nhà thơ?
– Em được biết đến nhà thơ XQ qua bài thơ “Chuyện cổ
tích loài nguời” bài thơ đã viết về tình mẫu tử thiêng
liêng.
– Em rất thích ca từ 2 bài hát “Thuyền và biển” và “Thơ
tình cuối mùa thu” được phổ nhạc từ 2 bài thơ cùng
tên của XQ. Cả 2 bài đều viết về tình yêu đôi lứa với
tình cảm nhẹ nhàng, đằm thắm, những cũng da diết,
thổn thức lòng người
Page 2

GV: Các em ạ! Xuân Quỳnh ko chỉ là một nhà thơ giản dị,
gần gũi với đời thường mà XQ còn được mệnh danh là nhà
thơ của thế kỉ 20.
? Vậy qua phần cung cấp thông tin của các bạn, em nắm
được những nội dung cơ bản nào về nhà thơ XQ?
– Vị trí nhà thơ: XQ là nhà thơ nữ xuất sắc trong nền thơ
hiện đại Việt Nam
– Phong cách thơ XQ: thơ Xuân Quỳnh thường hướng về
những tình cảm gần gũi, bình dị trong đời sống gia đình và
cuộc sống thường ngày, về tình yêu, tình mẹ con, bà cháu…
Chính vì điều đó mà XQ được mệnh danh là nhà thơ của
hạnh phúc đời thường

=>Ghi bảng:

+ XQ là nhà thơ nữ xuất
sắc trong nền thơ hiện
đại Việt Nam
+ XQ được mệnh danh là
nhà thơ của hạnh phúc
đời thường

GV: Hôm nay, cô và các em sẽ cũng tìm hiểu 1 bài thơ khá
tiêu biểu cho phong cách thơ Xuân Quỳnh
2. Văn bản:
? Bài thơ “Tiếng gà trưa” được sáng tác trong hoàn cảnh – “Tiếng gà trưa” sáng
nào?
tác trong thời kỳ đầu của
– Bài thơ được viết trong thời kỳ đầu của cuộc kháng cuộc kháng chiến chống
chiến chống Mĩ, được in lần đầu trong tập thơ “Hoa Mỹ
dọc chiến hào ” ( XB 1968 )
GV: Trong cuộc kháng chiến chống Mĩ, lớp lớp thanh niên
đã từ biệt những gì thân thuộc nhất của tuổi thơ, của mái
ấm gia đình, của quê hương để lên đường ra trận. Xuân
Quỳnh cũng ko đứng ngoài cuộc chiến đấu của toàn dân
tộc, mà bà đã đến những chiến trường ác liệt nhất để sống,
để sáng tác, sáng tạo. Và bài thơ TGT được Xuân Quỳnh
viết trong cái bỏng rát của gió lào cát trắng tại chiến
trường Quảng Trị vào ngày 2/7/1965. Sau đó được in trong
tập thơ “Hoa dọc chiến hào” (1968). Tập thơ được đánh
giá như là những bông hoa nở dọc chiến hào khói lửa bởi
những vần thơ trong trẻo, chứa đựng tình yêu đôi lứa, tình
yêu quê hương, đất nước.

Chiếu bài thơ
Các em quan sát vào bài thơ và cho biết
? Bài thơ được sáng tác theo thể thơ nào?
– Thể thơ 5 chữ.
G: Ở lớp 6 các em đã học 1 tiết thi làm thơ 5 chữ.
? Hãy nhắc lại cách ngắt nhịp phổ biến khi đọc thể thơ này?
Page 3

– 2/3 hoặc 3/2
? Hãy quan sát lên bài thơ, về mặt hình thức, thể thơ 5 chữ
ở bài thơ này có gì đặc biệt?
– Bên cạnh những câu thơ 5 chữ thì còn những câu chỉ có
3 chữ “Tiếng gà trưa”.
– Có những câu thơ không được ngắt theo nhịp 2/3 hoặc
3/2 thông thường như câu Cục/cục tac/cục ta
G: Đó chính là sự sáng tạo của Xuân Quỳnh cho phù hợp
với mạch cảm xúc. Chính vì vậy khi đọc bài thơ này, các em
cần lưu ý ngắt nhịp linh hoạt, và dể phù hợp với mạch cảm
xúc. Giọng đọc chậm, bồi hồi khi nhớ về kỉ niệm tuổi thơ.
Phân biệt lời mắng yêu của bà với lời kể, lời tả của người
chiến sĩ.Hai khổ cuối cần đọc với giọng truyền cảm, trữ
tình.
Đọc
– HS đọc
– Nhận xét.
– GV chỉnh sửa – (đọc mẫu.)
GV: Tiếp theo, cô và các em đi tìm hiểu một số từ khó.
? Trong lời mắng yêu của bà với cháu:
” Gà đẻ mà mày nhìn

Rồi sau này lang mặt.”
Em hiểu thế nào là “lang mặt ” ?
? Trong câu thơ ” Bà lo đàn gà toi
Mong trời đừng sương muối ” ? .
Em hiểu “sương muối” là hiện tượng thời tiết như thế nào?
(…….)
G: Còn các chú thích khác, các em tiếp tục tìm hiểu trong
SGK.
? Qua phần soạn bài ở nhà và đọc văn bản các em hãy trả lời
các câu hỏi sau:
1/ Văn bản được viết theo phương thức biểu đạt nào?
2/ Nhân vật trữ tình trong bài thơ này là ai?
3/ Cảm xúc của nhân vật trữ tình được khơi gợi từ sự việc
gì?
– PTBĐ: Biểu cảm- Miêu tả- Tự sự
– Người cháu, người chiến sĩ đang trên dường hành quân
– Từ sự việc: trên đường hành quân người chiến sĩ nghe
tiếng gà nhảy ổ, âm thanh đó đã gọi dậy trong tâm hồn
người chiến sĩ những kỉ niệm tuổi thơ và từ đó khắc sâu
Page 4

thêm tình cảm với quê hương, đất nước
G: Như vậy bài thơ là cảm xúc thiết tha của người chiến sĩ
trê đường hành quân. Mạch cảm xúc của nhân vật trữ tình
đi từ hiện tại, nhớ về quá khứ rồi trở lại hiện tại.
? Căn cứ vào mạch cảm xúc đó, ta có thể chia bài thơ thành
mấy phần? Nêu giới hạn và nội dung từng phần?
+ Bố cục: 3 phần
Phần 1: Âm thanh tiếng gà trên đường hành quân.

Phần 2: Những kỉ niệm tuổi thơ.
Phần 3: Những suy tưởng của người chiến sĩ.
GV trình chiếu bố cục
GV: Mạch cảm xúc của người chiến sĩ đó đã được biểu hiện
cụ thể như thế nào? Chúng ta đi tìm hiểu chi tiết bài thơ.
GV trình chiếu 7 câu thơ đầu.
Gọi 1 học sinh đọc diễn cảm khổ thơ 1.
? Từ hoàn cảnh sáng tác của bài thơ kết hợp với câu thơ mở
đầu “Trên đường hành quân xa” gợi nhắc cho em nhớ tới
thời điểm lịch sử nào của đất nuớc?
– Nước ta đang trong cuộc kháng chiến chống Mĩ cứu
nước.
G. Câu thơ như đưa chúng ta ngược dòng thời gian về với
cuộc kháng chiến chống Mĩ trường kỳ, ác liệt và vô cùng
gian khổ ủa dân tộc. Vào thời điểm ấy, Hình ảnh những
đoàn quân nối tiếp nhau ra trận đã trở nên hết sức quen
thuộc. Và nhân vật trữ tình trong bài thơ là 1 người chiến sĩ
trong số những đoàn quân ấy. Trên đường hành quân, một
lần người chiến sĩ đã cùng đồng đội dừng chân chân bên
xóm nhỏ.
? Trong phút dừng chân ngắn ngủi ấy, âm thanh nào đã thu
hút sự chú ý của người chiến sĩ ?
– “Tiếng gà ai nhảy ổ / Cục cục tác cục ta.”
? Hỏi bồi: Đối với em, đó là âm thanh như thế nào ?
– Đó là âm thanh quen thuộc, bình dị trong cuộc sống đời
thường.
GV: Đối với chúng ta, nhất là những ai đã từng sinh ra và
lớn lên ở nông thôn thì có lẽ tiếng gà nhảy ổ là một âm
thanh hết sức quen thuộc, gần gũi, bình dị của cuộc sống đời
thường.

? Em nào có thể lí giải đc, Vì sao một âm thanh vốn rất gần
Page 5

II. Tìm hiểu văn bản:
1 Âm thanh tiếng gà
trên đường ra trận:

gũi, bình dị ấy lại thu hút sự chú ý của người chiến sĩ.
– Bởi có lẽ âm thanh ấy cũng đã rất quen thuộc với người
chiến sĩ trong những năm tháng tuổi thơ;
– Có thể lúc này trong hoàn cảnh chiến tranh rất ít khi được
nghe tiếng gà, âm thanh này như gợi lên cuộc sống thanh
bình.
GV: Sự lí giải của các em đều hợp lí. Trong hoàn cảnh
chiến tranh khốc liệt, trên những chặng đường hành quân
xa, có lẽ âm thanh quen thuộc nhất với người chiến sĩ là
tiếng bom rơi, đạn nổ, âm thanh của mất mát, đau thương;
trong một khoảnh khắc yên tĩnh hiếm hoi của chiến tranh,
âm thanh tiếng gà trưa bất chợt vang lên đã trở nên quý giá
và thân thiết biết nhường nào. Nó là âm thanh của sự sống,
nó gợi lên cuộc sống thanh bình, nó mang theo cả hình ảnh
của quê hương, mang nặng tình hậu phương.
? Vậy âm thanh của tiếng gà đã đem đến những cảm nhận
nào cho người chiến sĩ? Và được diễn tả qua những câu thơ
nào?
– Cảm thấy nắng trưa xao động.
– Cảm thấy bàn chân đỡ mỏi.
– Thấy những kỉ niệm tuổi thơ ùa về.
Thơ: Nghe xao động nắng trưa

Nghe bàn chân đỡ mỏi
Nghe gọi về tuổi thơ
? Trong 3 câu thơ trên, từ nào được nhắc đi nhắc lại nhiều
lần?
– Từ “nghe “.
? Tác dụng của sự lặp lại ấy?
– Nhấn mạnh cảm giác của người chiến sĩ khi nghe âm
thanh tiếng gà.
G : Việc lặp lại từ ” nghe ” để nhấn mạnh cảm giác của
người chiến sĩ khi nghe âm thanh tiếng gà đó chính là phép
tu từ điệp ngữ -> các em sẽ được tìm hiểu rõ hơn ở giờ sau.
? Theo em, sự xao động của nắng trưa, việc đỡ mỏi của bàn
chân, rồi sự ùa về của những kỉ niệm tuổi thơ chỉ có thể cảm
nhận bằng cách nào?
– Bằng thị giác, xúc giác, cảm giác, bằng tâm hồn.
G: Ở đây, tác giả dùng từ nghe tức là dùng thính giác để
cảm nhận những sự việc vốn chỉ có thể cảm nhận bằng thị
giác, bằng tâm hồn
Page 6

? Vậy là tác giả đã sử dụng biện pháp nghệ thuật gì các em
đã được học ở lớp 6?
– Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác.
G: và điệp ngữ cùng nghệ thuật ÂDCCG đã diễn tả thành
công sự tác động của âm thanh tiếng gà trưa đối với người
chiến sĩ trẻ đường hành quân ra trận. Bây giờ cô và các em
cùng đi tìm hiểu cụ thể sự tác động đó.
G: Trước hết âm thanh tiếng gà khiến người chiến sĩ
“nghe xao động nắng trưa “.

? Em hiểu thế nào là “xao động” nắng trưa?
HS1: Nắng trưa như chuyển động, lay động như dịu bớt sự
gay gắt.
HS: Trong câu thơ này, nắng trưa đã được cảm nhận qua
lòng người, sự xao động của nắng trưa hay chính là sự bồi
hồi xao xuyến trong tâm hồn người chiến sĩ.
Hỏi bồi HS2: ? Vậy sự tác động đầu tiên của tiếng gà trưa
đến người chiến sĩ là gì?
Ghi bảng
? Ngoài sự bồi hồi xao xuyến, người lính còn có cảm nhận
gì khi nghe âm thanh thân thuộc này?
– Tiếng gà giúp người chiến sĩ tạm quên đi những mệt mỏi Khiến người chiến sĩ
trên chặng đường hành quân xa, như tiếp thêm sức mạnh thấy bồi hồi xao xuyến,
tinh thần cho người chiến sĩ và những kỉ niệm tuổi thơ ùa về
trong kí ức.
HS2:
Ghi bang
Gv: Bình- chốt: Khổ thơ là phút lắng lòng của người chiến như được tiếp thêm sức
sĩ trên chặng đường hành quân. Lúc dừng chân bên thôn mạnh và nhớ về những
xóm yên bình, vẳng nghe tiếng gà nhảy ổ quen thuộc của kỉ niệm tuổi thơ.
làng quê, người chiến sĩ để lòng mình cuốn vào âm thanh
ấy.
Mỗi lần động từ nghe được lặp lại, trường lan tỏa của
âm thanh tiếng gà mỗi lúc một rõ nét nhưng đó không phải
là sự mở ra theo chiều rộng không gian mà là sự chuyển
động theo chiều sâu của cảm xúc. Đầu tiên là sự thay đổi
của ngoại cảnh: Nghe xao động nắng trưa, sau đó là sự
xâm lấn vào cảm giác: Nghe bàn chân đỡ mỏi và cuối cùng
là sự thấm sâu trong tâm hồn: Nghe gọi về tuổi thơ.
Dường như trong người chiến sĩ giờ đây không còn sự

Page 7

hiện diện của chiến tranh, cuộc chiến đã lùi xa, mọi gian
lao vất vả, mọi hi sinh mất mát cũng đã lùi xa. Vẹn nguyện
trong anh lúc này là những kỉ niệm tuổi thơ trong sáng,
ngọt ngào.=> Đó là những kỉ niệm nào?Cô và các em sẽ
cùng về với tuổi thơ của người chiến sĩ qua phần 2
GV trình chiếu phần 2:
HS đọc – TC
? Em thấy dòng thơ nào thường xuất hiện ở đầu các khổ 2. Những kỷ niệm tuổi
thơ?
thơ
– Dòng thơ ” Tiếng gà trưa “)
? Theo em, việc lặp lại như vậy nhằm mục đích gì?
– Nhấn mạnh âm thanh tiếng gà trưa, đồng thời gợi ra
những kỉ niệm tuổi thơ của người chiến sĩ.
GV: Đây chính là 1 dụng ý nghệ thuật của tác giả, điệp
ngữ tiếng gà trưa mở đầu các đoạn thơ, như
một điệp khúc, điểm nhịp cho dòng cảm xúc
của nhân vật trữ tình. Mỗi lần lặp lại, nó không
chỉ mở ra một kỉ niệm mà còn gắn kết các kỉ
niệm của tuổi thơ.
? Từ đó, em hãy cho biết tiếng gà trưa đã gợi
người chiến sĩ nhớ lại những hình ảnh, kỉ niệm
nào trong tuổi thơ?
HS1:
– H/a ổ trứng và những con gà mái mơ, mái vàng
– Một kỷ niệm thời thơ dại
HS 2:

– Hình ảnh người bà
– Niềm vui của tuổi thơ
GV: Bây giờ chúng ta cùng đến với một hình ảnh
cũng là nỗi nhớ đầu tiên của người cháu.
? Hãy nhắc lại trong nỗi nhớ đầu tiên, người chiến sĩ – Hình ảnh những ổ
nhớ về hình ảnh nào?
Ghi bảng
trứng hồng và những con

? Hình ảnh “ổ trứng” được hiện lên qua từ ngữ nào?
– Từ hồng: màu sắc ; những: số lượng.
Page 8

– Đảo ngữ : từ ” hồng ” lên trước cụm từ ” những trứng”
? Những từ ngữ và biện pháp đảo ngữ, giúp em hình dung
như thế nào về ổ trứng?
HS1: Em hình dung có rất nhiều trái trứng tròn trịa, xinh
xắn, nổi bật bởi màu hồng được xếp đầy trên ổ rơm.
HS2: Là một ổ trứng tròn trịa, đầy đặn, mỗi quả trứng đều
có màu hồng phấn xếp cạnh nhau, xung quanh là những sợi
rơm vàng óng thơm mùi lúa mới trông thật đẹp mắt.
? Vì sao hình ảnh đầu tiên người chiến sĩ nhớ đến là hình
ảnh “ổ trứng hồng” ?
– HS1: Anh rất thích hình ảnh này ……
– HS2: Ổ trứng là h/a gắn bó với những năm thánh tuổi thơ
G. Chính vì những lí do đó mà hình ảnh ” ổ trứng hồng ” là
sự khởi đầu cho một chuỗi kỉ niệm tuổi thơ gắn bó bên
người bà yêu quý, hình ảnh đó đã đi vào giấc mơ, khát vọng
và trở thành một mục đích chiến đấu của người chiến sĩ mà

các em sẽ được tìm hiểu ở các khổ thơ sau.
? Gắn liền với hình ảnh “ổ trứng hồng” là hình ảnh nào?
– Hình ảnh con gà mái mơ
con gà mái vàng.
? Những con gà mái mơ, mái vàng được diễn tả qua từ ngữ,
hình ảnh nào?
– Từ ” này “
– Tính từ: trắng, vàng, óng.
– Hình ảnh: Khắp mình hoa đốm trắng
– Biện pháp so sánh: Lông óng như màu nắng.
? Dựa vào các từ ngữ, hình ảnh và BPTT so sánh. Bằng lời
văn của mình, em hãy tưởng tượng và miêu tả lại những con
gà mái mơ, những con gà mái vàng?
– HS miêu tả
– Gv trình chiếu khổ thơ
Trong một không gian tràn đầy ánh nắng, trên sân nhà, đàn
gà đang nhặt thóc. Trong đàn gà ấy có những con gà mái
mơ điểm trên mình những đốm trắng trông như những bông
hoa; và kia là những con gà mái vàng, lông óng mượt, ánh
lên trong nắng. Nhìn đàn gà trông thật mỡ màng, đáng yêu.
? Từ “này” được nhắc lại 2 lần trong 2 câu thơ nhằm mục
đích gì ?
– Như lời giới thiệu có tính chất liệt kê, như một cách
Page 9

khoe đầy tự hào về những con gà mái vàng, mái mơ
nhà mình với 1 niềm vui, niềm hãnh diện.
– Để lưu ý người đọc để người đọc chú ý vào h/a của
những con gà.

? Để miêu tả những con gà nhà thơ đã sử dụng những tính từ
chỉ màu sắc và biện pháp tu từ so sánh đã có tác dụng như
thế nào?
+ Tác dụng: Gợi tả vẻ đẹp rất thực nhưng cũng rất nên thơ
của ổ trứng với những quả trứng hồng ấm áp, chứa đựng bao
nhiêu mơ ước tuổi thơ và cả những con gà mái mơ, con gà
mái vàng mang những màu sắc tươi sáng, sống động, tràn
đầy sức sống như chúng mới vừa đâu đây- sống động và gần
gũi.
? Qua phần phân tích cách sử dụng từ ngữ và các biện
pháp tu từ, giúp em cảm nhận ntn về hình ảnh ổ trứng hiện lên chân thực, sống
hồng và những con gà mái mơ, mái vàng?
động, đẹp như một bức
Ghi bảng
tranh .
– Hiện lên chân thực, sống động, đẹp như 1 bức tranh
G: Ở đây ta nhận thấy nghệ thuật phối sắc của Xuân Quỳnh
rất tài tình. Có màu hồng của trứng gà trong ổ. Có sắc đốm
trắng của con gà mái hoa mơ. Có lông óng như màu nắng
của con gà mái vàng. Tất cả như hiện trước mắt người đọc,
thật vô cùng sống động và đẹp đẽ.
? Theo em, vì sao những hình ảnh này chỉ hiện lên qua sự
hồi tưởng của người chiến sĩ mà nó lại chân thực và sống
động như vậy?
– Hình ảnh đó in sâu trong tâm trí người chiến sĩ.
G: Và hẳn người chiến sĩ phải rất nhớ, rất yêu những hình
ảnh đó nên mới có thể vẽ bằng tâm tưởng của mình một
cách chân thực, sống động như vậy
? Qua đó, em hiểu được tình cảm gì của người chiến sĩ ?
– Tình yêu những con vật nhỏ bé, đáng yêu, nỗi nhớ những

hình ảnh vô cùng gần gũi bình dị -> Đó chính là sự khơi
nguồn cho 1 tình cảm rộng lớn hơn là tình yêu quê hương
đất nước.
Qua phần tìm hiểu nội dung về âm thanh tiếng gà trưa và
h/a đầu tiên trong nỗi nhớ của người chiến sĩ.
? Em nào thử đóng vai người chiến sĩ và nói lên những gì
Page 10

người chiến sĩ ấy nghe thấy, cảm nhận thấy trên con đường
hành quân?
Xin chào các bạn! Tôi là người chiến sĩ đang trên đường
hành quân. Con đường chúng tôi đi là đất mẹ Quảng Trịmột mảnh đất miền Trung yêu thương. Giữa trưa hè nắng
gắt, trong cái bỏng rát của gió Lào cát trắng, trong tiếng máy
bay gầm rú rải mưa bom,… mới thấy hết được sự khốc liệt
của cuộc chiến tranh. Trong khoảnh khắc yên bình hiếm hoi,
âm thanh của tiếng gà nhẩy ổ: “Cục…cục tác, cục ta” đã
khiến tôi quên đi tất cả mệt mỏi, gian khổ trên con đường
hành quân, như được tiếp thêm sức mạnh và tôi sống về
những kí ức của tuổi thơ với ổ trứng, đàn gà, hình ảnh người
bà và cảnhững kỉ niệm tuổi thơ ngọt ngào, đầm ấm.
GV: Tiểu kết Nghệ thuât – Nội dung
Dẫn tiết học sau
Bằng thể thơ 5 chữ, cách sử dụng từ ngữ và các biện
pháp tu từ nhà thơ XQ đã cho bạn đọc như sống lại những
năm tháng chiến tranh chống Mĩ. Và nổi bật là h/a người
chiến sĩ, trên con đường hành quân, âm thanh của tiếng gà
đã khiến người chiến sĩ trở về với năm tháng xưa để trải
nghiệm lại những cảm xúc trẻ thơ trong sáng. Đó là niềm
thích thú khi nâng niu ổ trứng hồng ấm áp, là niềm vui say

khi ngắm nhìn không chán mắt màu hoa, màu nắng trên
mình mỗi chú gà. Từ hình ảnh đàn gà và ổ trứng, người bà
xuất hiện trong sự kết nối tự nhiên của mạch cảm xúc. Đây
chính là tâm điểm hội tụ mọi kí ức về những năm tháng tuổi
thơ của người cháu.
Nhưng bài thơTiếng gà trưa không chỉ là hoài niệm về
bà mà Tiếng gà trưa còn có mạch ngầm suy tưởng. Vậy h/a
người bà, tình bà cháu và mạch ngầm suy tưởng ấy như thế
nào? Chúng ta sẽ tìm hiểu tiếp vào giờ học sau.

Page 11

BÀI 13Tiết 53, 54:Đọc – Hiểu văn bản: “Tiếng gà trưa”Xuân QuỳnhG: Trong lớp mình cô biết có nhiều bạn yêu thơ và đặc biệtI/ Giới thiệu chung:là thơ Xuân Quỳnh. Em nào lên bảng giới thiệu về nhà thơ 1/ Tác giả:XQ cho cả lớp cùng nghe?HS lên bảng:Em xin chào các thầy cô giáo, chào các bạn!Là một độc giả yêu thơ XQ, Em xin được chia sẻ cùngthầy cô và các bạn những hiểu biết về cuộc đời, sự nghiệp,phong cách thơ XQ như sau:Trên màn hình là chân dung nhà thơ Xuân Quỳnh.+ Xuân Quỳnh (1942) quê ở làng La Khê, ven thị xã HàĐông, tỉnh Hà Tây, là nhà thơ nữ xuất sắc trong nền thơhiện đại Việt Nam+ XQ có1 gia tài thơ khá đồ sộ. Ngay từ tập đầu tiên Tơtằm-Chồi biếc (in chung với Cẩm Lai) đến những tập cuốicùng Sân ga chiều em đi, hay Hoa cỏ may, thơ Xuân Quỳnhthường hướng về những tình cảm gần gũi, bình dị trong đờisống gia đình và cuộc sống thường ngày, về tình yêu, tìnhmẹ con, bà cháu… Và qua những đề tài bình dị đó XQ đãgửi gắm bi những rung cảm, khát vọng của một trái tim phụnữ chân thành, thiết tha và đằm thắm.Chính vì điều đó màXQ được mệnh danh là nhà thơ của hạnh phúc đờithường- Chính những đóng góp to lớn đó, năm 2001 Xuân Quỳnhđược truy tặng giải thưởng Nhà nước về văn học nghệthuật.G: Bạn đã có những thông tin khá đầy đủ về XQ, em nào cóthể bổ sung thêm những hiểu biết của mình về nhà thơ?- Em được biết đến nhà thơ XQ qua bài thơ “Chuyện cổtích loài nguời” bài thơ đã viết về tình mẫu tử thiêngliêng.- Em rất thích ca từ 2 bài hát “Thuyền và biển” và “Thơtình cuối mùa thu” được phổ nhạc từ 2 bài thơ cùngtên của XQ. Cả 2 bài đều viết về tình yêu đôi lứa vớitình cảm nhẹ nhàng, đằm thắm, những cũng da diết,thổn thức lòng ngườiPage 2GV: Các em ạ! Xuân Quỳnh ko chỉ là một nhà thơ giản dị,gần gũi với đời thường mà XQ còn được mệnh danh là nhàthơ của thế kỉ 20.? Vậy qua phần cung cấp thông tin của các bạn, em nắmđược những nội dung cơ bản nào về nhà thơ XQ?- Vị trí nhà thơ: XQ là nhà thơ nữ xuất sắc trong nền thơhiện đại Việt Nam- Phong cách thơ XQ: thơ Xuân Quỳnh thường hướng vềnhững tình cảm gần gũi, bình dị trong đời sống gia đình vàcuộc sống thường ngày, về tình yêu, tình mẹ con, bà cháu…Chính vì điều đó mà XQ được mệnh danh là nhà thơ củahạnh phúc đời thường=>Ghi bảng:+ XQ là nhà thơ nữ xuấtsắc trong nền thơ hiệnđại Việt Nam+ XQ được mệnh danh lànhà thơ của hạnh phúcđời thườngGV: Hôm nay, cô và các em sẽ cũng tìm hiểu 1 bài thơ khátiêu biểu cho phong cách thơ Xuân Quỳnh2. Văn bản:? Bài thơ “Tiếng gà trưa” được sáng tác trong hoàn cảnh – “Tiếng gà trưa” sángnào?tác trong thời kỳ đầu của- Bài thơ được viết trong thời kỳ đầu của cuộc kháng cuộc kháng chiến chốngchiến chống Mĩ, được in lần đầu trong tập thơ “Hoa Mỹdọc chiến hào ” ( XB 1968 )GV: Trong cuộc kháng chiến chống Mĩ, lớp lớp thanh niênđã từ biệt những gì thân thuộc nhất của tuổi thơ, của máiấm gia đình, của quê hương để lên đường ra trận. XuânQuỳnh cũng ko đứng ngoài cuộc chiến đấu của toàn dântộc, mà bà đã đến những chiến trường ác liệt nhất để sống,để sáng tác, sáng tạo. Và bài thơ TGT được Xuân Quỳnhviết trong cái bỏng rát của gió lào cát trắng tại chiếntrường Quảng Trị vào ngày 2/7/1965. Sau đó được in trongtập thơ “Hoa dọc chiến hào” (1968). Tập thơ được đánhgiá như là những bông hoa nở dọc chiến hào khói lửa bởinhững vần thơ trong trẻo, chứa đựng tình yêu đôi lứa, tìnhyêu quê hương, đất nước.Chiếu bài thơCác em quan sát vào bài thơ và cho biết? Bài thơ được sáng tác theo thể thơ nào?- Thể thơ 5 chữ.G: Ở lớp 6 các em đã học 1 tiết thi làm thơ 5 chữ.? Hãy nhắc lại cách ngắt nhịp phổ biến khi đọc thể thơ này?Page 3- 2/3 hoặc 3/2? Hãy quan sát lên bài thơ, về mặt hình thức, thể thơ 5 chữở bài thơ này có gì đặc biệt?- Bên cạnh những câu thơ 5 chữ thì còn những câu chỉ có3 chữ “Tiếng gà trưa”.- Có những câu thơ không được ngắt theo nhịp 2/3 hoặc3/2 thông thường như câu Cục/cục tac/cục taG: Đó chính là sự sáng tạo của Xuân Quỳnh cho phù hợpvới mạch cảm xúc. Chính vì vậy khi đọc bài thơ này, các emcần lưu ý ngắt nhịp linh hoạt, và dể phù hợp với mạch cảmxúc. Giọng đọc chậm, bồi hồi khi nhớ về kỉ niệm tuổi thơ.Phân biệt lời mắng yêu của bà với lời kể, lời tả của ngườichiến sĩ.Hai khổ cuối cần đọc với giọng truyền cảm, trữtình.Đọc- HS đọc- Nhận xét.- GV chỉnh sửa – (đọc mẫu.)GV: Tiếp theo, cô và các em đi tìm hiểu một số từ khó.? Trong lời mắng yêu của bà với cháu:” Gà đẻ mà mày nhìnRồi sau này lang mặt.”Em hiểu thế nào là “lang mặt ” ?? Trong câu thơ ” Bà lo đàn gà toiMong trời đừng sương muối ” ? .Em hiểu “sương muối” là hiện tượng thời tiết như thế nào?(…….)G: Còn các chú thích khác, các em tiếp tục tìm hiểu trongSGK.? Qua phần soạn bài ở nhà và đọc văn bản các em hãy trả lờicác câu hỏi sau:1/ Văn bản được viết theo phương thức biểu đạt nào?2/ Nhân vật trữ tình trong bài thơ này là ai?3/ Cảm xúc của nhân vật trữ tình được khơi gợi từ sự việcgì?- PTBĐ: Biểu cảm- Miêu tả- Tự sự- Người cháu, người chiến sĩ đang trên dường hành quân- Từ sự việc: trên đường hành quân người chiến sĩ nghetiếng gà nhảy ổ, âm thanh đó đã gọi dậy trong tâm hồnngười chiến sĩ những kỉ niệm tuổi thơ và từ đó khắc sâuPage 4thêm tình cảm với quê hương, đất nướcG: Như vậy bài thơ là cảm xúc thiết tha của người chiến sĩtrê đường hành quân. Mạch cảm xúc của nhân vật trữ tìnhđi từ hiện tại, nhớ về quá khứ rồi trở lại hiện tại.? Căn cứ vào mạch cảm xúc đó, ta có thể chia bài thơ thànhmấy phần? Nêu giới hạn và nội dung từng phần?+ Bố cục: 3 phầnPhần 1: Âm thanh tiếng gà trên đường hành quân.Phần 2: Những kỉ niệm tuổi thơ.Phần 3: Những suy tưởng của người chiến sĩ.GV trình chiếu bố cụcGV: Mạch cảm xúc của người chiến sĩ đó đã được biểu hiệncụ thể như thế nào? Chúng ta đi tìm hiểu chi tiết bài thơ.GV trình chiếu 7 câu thơ đầu.Gọi 1 học sinh đọc diễn cảm khổ thơ 1.? Từ hoàn cảnh sáng tác của bài thơ kết hợp với câu thơ mởđầu “Trên đường hành quân xa” gợi nhắc cho em nhớ tớithời điểm lịch sử nào của đất nuớc?- Nước ta đang trong cuộc kháng chiến chống Mĩ cứunước.G. Câu thơ như đưa chúng ta ngược dòng thời gian về vớicuộc kháng chiến chống Mĩ trường kỳ, ác liệt và vô cùnggian khổ ủa dân tộc. Vào thời điểm ấy, Hình ảnh nhữngđoàn quân nối tiếp nhau ra trận đã trở nên hết sức quenthuộc. Và nhân vật trữ tình trong bài thơ là 1 người chiến sĩtrong số những đoàn quân ấy. Trên đường hành quân, mộtlần người chiến sĩ đã cùng đồng đội dừng chân chân bênxóm nhỏ.? Trong phút dừng chân ngắn ngủi ấy, âm thanh nào đã thuhút sự chú ý của người chiến sĩ ?- “Tiếng gà ai nhảy ổ / Cục cục tác cục ta.”? Hỏi bồi: Đối với em, đó là âm thanh như thế nào ?- Đó là âm thanh quen thuộc, bình dị trong cuộc sống đờithường.GV: Đối với chúng ta, nhất là những ai đã từng sinh ra vàlớn lên ở nông thôn thì có lẽ tiếng gà nhảy ổ là một âmthanh hết sức quen thuộc, gần gũi, bình dị của cuộc sống đờithường.? Em nào có thể lí giải đc, Vì sao một âm thanh vốn rất gầnPage 5II. Tìm hiểu văn bản:1 Âm thanh tiếng gàtrên đường ra trận:gũi, bình dị ấy lại thu hút sự chú ý của người chiến sĩ.- Bởi có lẽ âm thanh ấy cũng đã rất quen thuộc với ngườichiến sĩ trong những năm tháng tuổi thơ;- Có thể lúc này trong hoàn cảnh chiến tranh rất ít khi đượcnghe tiếng gà, âm thanh này như gợi lên cuộc sống thanhbình.GV: Sự lí giải của các em đều hợp lí. Trong hoàn cảnhchiến tranh khốc liệt, trên những chặng đường hành quânxa, có lẽ âm thanh quen thuộc nhất với người chiến sĩ làtiếng bom rơi, đạn nổ, âm thanh của mất mát, đau thương;trong một khoảnh khắc yên tĩnh hiếm hoi của chiến tranh,âm thanh tiếng gà trưa bất chợt vang lên đã trở nên quý giávà thân thiết biết nhường nào. Nó là âm thanh của sự sống,nó gợi lên cuộc sống thanh bình, nó mang theo cả hình ảnhcủa quê hương, mang nặng tình hậu phương.? Vậy âm thanh của tiếng gà đã đem đến những cảm nhậnnào cho người chiến sĩ? Và được diễn tả qua những câu thơnào?- Cảm thấy nắng trưa xao động.- Cảm thấy bàn chân đỡ mỏi.- Thấy những kỉ niệm tuổi thơ ùa về.Thơ: Nghe xao động nắng trưaNghe bàn chân đỡ mỏiNghe gọi về tuổi thơ? Trong 3 câu thơ trên, từ nào được nhắc đi nhắc lại nhiềulần?- Từ “nghe “.? Tác dụng của sự lặp lại ấy?- Nhấn mạnh cảm giác của người chiến sĩ khi nghe âmthanh tiếng gà.G : Việc lặp lại từ ” nghe ” để nhấn mạnh cảm giác củangười chiến sĩ khi nghe âm thanh tiếng gà đó chính là phéptu từ điệp ngữ -> các em sẽ được tìm hiểu rõ hơn ở giờ sau.? Theo em, sự xao động của nắng trưa, việc đỡ mỏi của bànchân, rồi sự ùa về của những kỉ niệm tuổi thơ chỉ có thể cảmnhận bằng cách nào?- Bằng thị giác, xúc giác, cảm giác, bằng tâm hồn.G: Ở đây, tác giả dùng từ nghe tức là dùng thính giác đểcảm nhận những sự việc vốn chỉ có thể cảm nhận bằng thịgiác, bằng tâm hồnPage 6? Vậy là tác giả đã sử dụng biện pháp nghệ thuật gì các emđã được học ở lớp 6?- Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác.G: và điệp ngữ cùng nghệ thuật ÂDCCG đã diễn tả thànhcông sự tác động của âm thanh tiếng gà trưa đối với ngườichiến sĩ trẻ đường hành quân ra trận. Bây giờ cô và các emcùng đi tìm hiểu cụ thể sự tác động đó.G: Trước hết âm thanh tiếng gà khiến người chiến sĩ”nghe xao động nắng trưa “.? Em hiểu thế nào là “xao động” nắng trưa?HS1: Nắng trưa như chuyển động, lay động như dịu bớt sựgay gắt.HS: Trong câu thơ này, nắng trưa đã được cảm nhận qualòng người, sự xao động của nắng trưa hay chính là sự bồihồi xao xuyến trong tâm hồn người chiến sĩ.Hỏi bồi HS2: ? Vậy sự tác động đầu tiên của tiếng gà trưađến người chiến sĩ là gì?Ghi bảng? Ngoài sự bồi hồi xao xuyến, người lính còn có cảm nhậngì khi nghe âm thanh thân thuộc này?- Tiếng gà giúp người chiến sĩ tạm quên đi những mệt mỏi Khiến người chiến sĩtrên chặng đường hành quân xa, như tiếp thêm sức mạnh thấy bồi hồi xao xuyến,tinh thần cho người chiến sĩ và những kỉ niệm tuổi thơ ùa vềtrong kí ức.HS2:Ghi bangGv: Bình- chốt: Khổ thơ là phút lắng lòng của người chiến như được tiếp thêm sứcsĩ trên chặng đường hành quân. Lúc dừng chân bên thôn mạnh và nhớ về nhữngxóm yên bình, vẳng nghe tiếng gà nhảy ổ quen thuộc của kỉ niệm tuổi thơ.làng quê, người chiến sĩ để lòng mình cuốn vào âm thanhấy.Mỗi lần động từ nghe được lặp lại, trường lan tỏa củaâm thanh tiếng gà mỗi lúc một rõ nét nhưng đó không phảilà sự mở ra theo chiều rộng không gian mà là sự chuyểnđộng theo chiều sâu của cảm xúc. Đầu tiên là sự thay đổicủa ngoại cảnh: Nghe xao động nắng trưa, sau đó là sựxâm lấn vào cảm giác: Nghe bàn chân đỡ mỏi và cuối cùnglà sự thấm sâu trong tâm hồn: Nghe gọi về tuổi thơ.Dường như trong người chiến sĩ giờ đây không còn sựPage 7hiện diện của chiến tranh, cuộc chiến đã lùi xa, mọi gianlao vất vả, mọi hi sinh mất mát cũng đã lùi xa. Vẹn nguyệntrong anh lúc này là những kỉ niệm tuổi thơ trong sáng,ngọt ngào.=> Đó là những kỉ niệm nào?Cô và các em sẽcùng về với tuổi thơ của người chiến sĩ qua phần 2GV trình chiếu phần 2:HS đọc – TC? Em thấy dòng thơ nào thường xuất hiện ở đầu các khổ 2. Những kỷ niệm tuổithơ?thơ- Dòng thơ ” Tiếng gà trưa “)? Theo em, việc lặp lại như vậy nhằm mục đích gì?- Nhấn mạnh âm thanh tiếng gà trưa, đồng thời gợi ranhững kỉ niệm tuổi thơ của người chiến sĩ.GV: Đây chính là 1 dụng ý nghệ thuật của tác giả, điệpngữ tiếng gà trưa mở đầu các đoạn thơ, nhưmột điệp khúc, điểm nhịp cho dòng cảm xúccủa nhân vật trữ tình. Mỗi lần lặp lại, nó khôngchỉ mở ra một kỉ niệm mà còn gắn kết các kỉniệm của tuổi thơ.? Từ đó, em hãy cho biết tiếng gà trưa đã gợingười chiến sĩ nhớ lại những hình ảnh, kỉ niệmnào trong tuổi thơ?HS1:- H/a ổ trứng và những con gà mái mơ, mái vàng- Một kỷ niệm thời thơ dạiHS 2:- Hình ảnh người bà- Niềm vui của tuổi thơGV: Bây giờ chúng ta cùng đến với một hình ảnhcũng là nỗi nhớ đầu tiên của người cháu.? Hãy nhắc lại trong nỗi nhớ đầu tiên, người chiến sĩ – Hình ảnh những ổnhớ về hình ảnh nào?Ghi bảngtrứng hồng và những congà? Hình ảnh “ổ trứng” được hiện lên qua từ ngữ nào?- Từ hồng: màu sắc ; những: số lượng.Page 8- Đảo ngữ : từ ” hồng ” lên trước cụm từ ” những trứng”? Những từ ngữ và biện pháp đảo ngữ, giúp em hình dungnhư thế nào về ổ trứng?HS1: Em hình dung có rất nhiều trái trứng tròn trịa, xinhxắn, nổi bật bởi màu hồng được xếp đầy trên ổ rơm.HS2: Là một ổ trứng tròn trịa, đầy đặn, mỗi quả trứng đềucó màu hồng phấn xếp cạnh nhau, xung quanh là những sợirơm vàng óng thơm mùi lúa mới trông thật đẹp mắt.? Vì sao hình ảnh đầu tiên người chiến sĩ nhớ đến là hìnhảnh “ổ trứng hồng” ?- HS1: Anh rất thích hình ảnh này ……- HS2: Ổ trứng là h/a gắn bó với những năm thánh tuổi thơG. Chính vì những lí do đó mà hình ảnh ” ổ trứng hồng ” làsự khởi đầu cho một chuỗi kỉ niệm tuổi thơ gắn bó bênngười bà yêu quý, hình ảnh đó đã đi vào giấc mơ, khát vọngvà trở thành một mục đích chiến đấu của người chiến sĩ màcác em sẽ được tìm hiểu ở các khổ thơ sau.? Gắn liền với hình ảnh “ổ trứng hồng” là hình ảnh nào?- Hình ảnh con gà mái mơcon gà mái vàng.? Những con gà mái mơ, mái vàng được diễn tả qua từ ngữ,hình ảnh nào?- Từ ” này “- Tính từ: trắng, vàng, óng.- Hình ảnh: Khắp mình hoa đốm trắng- Biện pháp so sánh: Lông óng như màu nắng.? Dựa vào các từ ngữ, hình ảnh và BPTT so sánh. Bằng lờivăn của mình, em hãy tưởng tượng và miêu tả lại những congà mái mơ, những con gà mái vàng?- HS miêu tả- Gv trình chiếu khổ thơTrong một không gian tràn đầy ánh nắng, trên sân nhà, đàngà đang nhặt thóc. Trong đàn gà ấy có những con gà máimơ điểm trên mình những đốm trắng trông như những bônghoa; và kia là những con gà mái vàng, lông óng mượt, ánhlên trong nắng. Nhìn đàn gà trông thật mỡ màng, đáng yêu.? Từ “này” được nhắc lại 2 lần trong 2 câu thơ nhằm mụcđích gì ?- Như lời giới thiệu có tính chất liệt kê, như một cáchPage 9khoe đầy tự hào về những con gà mái vàng, mái mơnhà mình với 1 niềm vui, niềm hãnh diện.- Để lưu ý người đọc để người đọc chú ý vào h/a củanhững con gà.? Để miêu tả những con gà nhà thơ đã sử dụng những tính từchỉ màu sắc và biện pháp tu từ so sánh đã có tác dụng nhưthế nào?+ Tác dụng: Gợi tả vẻ đẹp rất thực nhưng cũng rất nên thơcủa ổ trứng với những quả trứng hồng ấm áp, chứa đựng baonhiêu mơ ước tuổi thơ và cả những con gà mái mơ, con gàmái vàng mang những màu sắc tươi sáng, sống động, trànđầy sức sống như chúng mới vừa đâu đây- sống động và gầngũi.? Qua phần phân tích cách sử dụng từ ngữ và các biệnpháp tu từ, giúp em cảm nhận ntn về hình ảnh ổ trứng hiện lên chân thực, sốnghồng và những con gà mái mơ, mái vàng?động, đẹp như một bứcGhi bảngtranh .- Hiện lên chân thực, sống động, đẹp như 1 bức tranhG: Ở đây ta nhận thấy nghệ thuật phối sắc của Xuân Quỳnhrất tài tình. Có màu hồng của trứng gà trong ổ. Có sắc đốmtrắng của con gà mái hoa mơ. Có lông óng như màu nắngcủa con gà mái vàng. Tất cả như hiện trước mắt người đọc,thật vô cùng sống động và đẹp đẽ.? Theo em, vì sao những hình ảnh này chỉ hiện lên qua sựhồi tưởng của người chiến sĩ mà nó lại chân thực và sốngđộng như vậy?- Hình ảnh đó in sâu trong tâm trí người chiến sĩ.G: Và hẳn người chiến sĩ phải rất nhớ, rất yêu những hìnhảnh đó nên mới có thể vẽ bằng tâm tưởng của mình mộtcách chân thực, sống động như vậy? Qua đó, em hiểu được tình cảm gì của người chiến sĩ ?- Tình yêu những con vật nhỏ bé, đáng yêu, nỗi nhớ nhữnghình ảnh vô cùng gần gũi bình dị -> Đó chính là sự khơinguồn cho 1 tình cảm rộng lớn hơn là tình yêu quê hươngđất nước.Qua phần tìm hiểu nội dung về âm thanh tiếng gà trưa vàh/a đầu tiên trong nỗi nhớ của người chiến sĩ.? Em nào thử đóng vai người chiến sĩ và nói lên những gìPage 10người chiến sĩ ấy nghe thấy, cảm nhận thấy trên con đườnghành quân?Xin chào các bạn! Tôi là người chiến sĩ đang trên đườnghành quân. Con đường chúng tôi đi là đất mẹ Quảng Trịmột mảnh đất miền Trung yêu thương. Giữa trưa hè nắnggắt, trong cái bỏng rát của gió Lào cát trắng, trong tiếng máybay gầm rú rải mưa bom,… mới thấy hết được sự khốc liệtcủa cuộc chiến tranh. Trong khoảnh khắc yên bình hiếm hoi,âm thanh của tiếng gà nhẩy ổ: “Cục…cục tác, cục ta” đãkhiến tôi quên đi tất cả mệt mỏi, gian khổ trên con đườnghành quân, như được tiếp thêm sức mạnh và tôi sống vềnhững kí ức của tuổi thơ với ổ trứng, đàn gà, hình ảnh ngườibà và cảnhững kỉ niệm tuổi thơ ngọt ngào, đầm ấm.GV: Tiểu kết Nghệ thuât – Nội dungDẫn tiết học sauBằng thể thơ 5 chữ, cách sử dụng từ ngữ và các biệnpháp tu từ nhà thơ XQ đã cho bạn đọc như sống lại nhữngnăm tháng chiến tranh chống Mĩ. Và nổi bật là h/a ngườichiến sĩ, trên con đường hành quân, âm thanh của tiếng gàđã khiến người chiến sĩ trở về với năm tháng xưa để trảinghiệm lại những cảm xúc trẻ thơ trong sáng. Đó là niềmthích thú khi nâng niu ổ trứng hồng ấm áp, là niềm vui saykhi ngắm nhìn không chán mắt màu hoa, màu nắng trênmình mỗi chú gà. Từ hình ảnh đàn gà và ổ trứng, người bàxuất hiện trong sự kết nối tự nhiên của mạch cảm xúc. Đâychính là tâm điểm hội tụ mọi kí ức về những năm tháng tuổithơ của người cháu.Nhưng bài thơTiếng gà trưa không chỉ là hoài niệm vềbà mà Tiếng gà trưa còn có mạch ngầm suy tưởng. Vậy h/angười bà, tình bà cháu và mạch ngầm suy tưởng ấy như thếnào? Chúng ta sẽ tìm hiểu tiếp vào giờ học sau.Page 11


Bài Thơ: Tiếng Gà Trưa | Xuân Quỳnh


Tiếng gà trưa
Trên đường hành quân xa
Dừng chân bên xóm nhỏ
Tiếng gà ai nhảy ổ:
“Cục… cục tác cục ta”
Nghe xao động nắng trưa
Nghe bàn chân đỡ mỏi
Nghe gọi về tuổi thơ
Tiếng gà trưa
Ổ rơm hồng những trứng
Này con gà mái mơ
Khắp mình hoa đốm trắng
Này con gà mái vàng
Lông óng như màu nắng
Tiếng gà trưa
Có tiếng bà vẫn mắng:
Gà đẻ mà mày nhìn
Rồi sau này lang mặt!
Cháu về lấy gương soi
Lòng dại thơ lo lắng
Tiếng gà trưa
Tay bà khum soi trứng
Dành từng quả chắt chiu
Cho con gà mái ấp
Cứ hàng năm hàng năm
Khi gió mùa đông tới
Bà lo đàn gà toi
Mong trời đừng sương muối
Để cuối năm bán gà
Cháu được quần áo mới
Ôi cái quần chéo go
Ống rộng dài quét đất
Cái áo cánh chúc bâu
Đi qua nghe sột soạt
Tiếng gà trưa
Mang bao nhiêu hạnh phúc
Đêm cháu về nằm mơ
Giấc ngủ hồng sắc trứng
Cháu chiến đấu hôm nay
Vì lòng yêu Tổ quốc
Vì xóm làng thân thuộc
Bà ơi, cũng vì bà
Vì tiếng gà cục tác
Ổ trứng hồng tuổi thơ

271965
Bài thơ này được viết trong thời kì đầu của cuộc kháng chiến chống đế quốc Mĩ, in lần đầu trong tập thơ Hoa dọc chiến hào.

Xem thêm bài viết thuộc chuyên mục: Thủ Thuật
Xem thêm bài viết thuộc chuyên mục: Thủ Thuật

Related Articles

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Back to top button